Promotie bij keuze

Kampioen, en dan?

In 1916 werd Feijenoord kampioen van de derde klasse, en in het seizoen 1916/17 speelde de club in de tweede klasse van de landelijke bond. Het was het derde oorlogsjaar: Nederland was neutraal, maar de mobilisatie hield veel voetballers van het veld. Het voetbal in het westen was in die jaren ook organisatorisch een puzzel. Er waren veel clubs die naar boven wilden, en weinig plaatsen in de eerste klasse.

In de beker ging het dat voorjaar goed. Feijenoord haalde de halve finale van de NVB-beker, die in april 1917 met 0-2 verloren ging bij VSV.

Een miniatuurcompetitie

In mei 1917 speelde Feijenoord een reeks wedstrijden tegen AFC, SVV en ’t Gooi om een plaats hogerop. Het begon met een 0-2 nederlaag tegen AFC op het Afrikaanderplein, maar daarna won de ploeg met 0-2 bij SVV en met 1-2 bij AFC. Thuis tegen ’t Gooi werd het 1-1, en SVV werd met 4-0 verslagen, op het terrein van Xerxes.

Zo kwam het aan op een beslissingswedstrijd tegen ’t Gooi, op 3 juni 1917 op het Victoria-veld in Hilversum. Veel publiek kwam kijken. De Gooise krant vond de voorhoede van Feijenoord gevaarlijk, vooral de snelle linkervleugel, maar de middenlinie en de verdediging onbetrouwbaar. Na rust kopte Ronday uit een hoekschop raak, en ’t Gooi won met 2-0. De Hilversummers werden van het veld gedragen. De krant hoopte wel dat het niet bij een ‘margarine-eerste-klas’ zou blijven, maar dat Hilversum ooit in de ‘werkelijke’ eerste klasse zou spelen.

Een protest van DVS

Daarmee was het nog niet voorbij. DVS uit Rotterdam had protest aangetekend tegen een beslissing, en dat protest werd eerst afgewezen. In hoger beroep kreeg DVS toch gelijk. Het gevolg: niet Feijenoord maar DVS kwam in aanmerking voor de promotiecompetitie naar de nieuwe Eerste Klasse B.

Een nieuwe afdeling

De bond zat ondertussen met een groter probleem. Er waren te veel sterke clubs voor te weinig plaatsen. In juni 1917 werd in de kranten een plan besproken om onder de eigenlijke eerste klasse een tweede afdeling te vormen, een ‘eerste klas B’. Die zou bestaan uit de nummers één tot drie van de vier tweede-klasseafdelingen. In de voorbeeldlijst stond Feijenoord er al bij, naast clubs als ’t Gooi, DVS, Hermes en Amstel. De bedoeling was dat afdeling B ondergeschikt bleef aan afdeling A. Elk jaar zouden de twee laatsten van A naar B gaan, en de twee besten van B naar A.

Zo ging het ook. Toen de bond in augustus 1917 de indeling voor het nieuwe seizoen bekendmaakte, stond Feijenoord in de Westelijke Eerste Klasse B, met de toevoeging ‘bij keuze gepromoveerd’. Het viel samen met de opening van het nieuwe terrein aan de Kromme Zandweg, die maand.

Van margarine naar roomboter

In 1928 keek Voorwaarts terug op die periode en noemde de Eerste Klasse B de ‘margarine-eerste klasse’. Feijenoord bleef er niet lang. In maart 1921 werd de ploeg kampioen van de inmiddels zo genoemde overgangsklasse, met een 2-6 bij ’t Gooi, en promoveerde naar de echte eerste klasse. Een half jaar later kwam Ajax voor de eerste Klassieker naar Rotterdam.